Szczyty Tatr Wysokich

Gerlach (Gerlachovský štít)

Najwyższy szczyt Słowacji i całych Karpat. Gerlach (2654,4 m n.p.m.) jest absolutnym władcą Tatr. Do 1838 roku, kiedy Ľudovít Greiner, kierownik zarządu leśnego w Jelšavie, przeprowadził pomiary trygonometryczne, za najwyższe uważano Krywań, Łomnicę lub Lodowy Szczyt.

Historia nazwy: Szczyt nosi nazwę od wsi Gerlachów (Gerlachov), nad którą się wznosi. Starsza nazwa Kotlový štít była dawniej używana wspólnie dla niego i dla sąsiedniego szczytu, który nosi ją do dziś.

Wejście: Na Gerlach nie prowadzi żaden znakowany szlak. Wejść mogą tylko wspinacze z odpowiednimi uprawnieniami lub turyści z przewodnikiem górskim. Najczęściej wchodzi się Doliną Wielicką i Wielickim Żlebem, a schodzi Batyżowieckim Żlebem; najtrudniejsze miejsca są ubezpieczone łańcuchami. Wejście wymaga dobrej kondycji, obycia ze skałą i stabilnej pogody.

Widoki: Ze szczytu roztacza się panorama 360° na całe Tatry i kotliny podtatrzańskie, a przy dobrej pogodzie także na odległe pasma. Uczucie na szczycie jest niezapomniane – stoi się na dachu Słowacji i Karpat!

Łomnica (Lomnický štít)

Drugi najwyższy i najbardziej dostępny wysokogórski szczyt. Łomnica (2633,8 m) jest wyjątkowa, ponieważ można na nią wygodnie wjechać kolejką linową z Tatrzańskiej Łomnicy. Jej wierzchołek ma kształt trójbocznej piramidy i oferuje jedne z najlepszych widoków w Tatrach.

Kolejka linowa: Kolejka na Łomnicę należy do najważniejszych obiektów technicznych w Tatrach. Z Tatrzańskiej Łomnicy jedzie się na stację pośrednią Štart (1173 m), stamtąd kolejką gondolową nad Łomnicki Staw (Skalnaté pleso, 1751 m), a na koniec czerwoną kolejką wahadłową prosto na szczyt – sam ten ostatni odcinek pokonuje ponad 850 metrów przewyższenia. Łącznie z Tatrzańskiej Łomnicy na szczyt kolejki pokonują ponad 1700 metrów przewyższenia.

Obserwatorium: Obserwacje meteorologiczne prowadzi się na szczycie od 1940 roku. Stacja Słowackiego Instytutu Hydrometeorologicznego jest nadal obsadzona – w dzień obserwacje prowadzą meteorolodzy, w nocy mierzy stacja automatyczna. Od 1962 roku działa tu także obserwatorium Instytutu Astronomicznego Słowackiej Akademii Nauk.

Co zobaczysz: Panorama sięga od Tatr Bielskich przez grań główną aż po Tatry Zachodnie. Na północy widać Polskę, na południu kotliny podtatrzańskie, a przy dobrej pogodzie wzrok sięga daleko poza Tatry.

Informacje praktyczne: Bilety sprzedawane są na konkretną godzinę, a liczba miejsc jest ograniczona, dlatego warto kupić je z wyprzedzeniem (aktualny cennik i sprzedaż na vt.sk). Pobyt na szczycie jest ograniczony czasowo. Nawet latem na szczycie może być zimno i wietrznie – zabierz ciepłą odzież!

Krywań

Symbol narodowy Słowacji. Krywań (2495 m) zajmuje szczególne miejsce w sercach Słowaków. Jego charakterystyczny profil widnieje na słowackich monetach euro, a od XIX wieku jest symbolem słowackiej tożsamości narodowej.

Historia i symbolika: W XIX wieku wejście na Krywań stało się narodową pielgrzymką – 16 sierpnia 1841 roku wszedł na niego Ľudovít Štúr z innymi słowackimi działaczami narodowymi. Tradycja trwa do dziś: co roku w sierpniu Klub Słowackich Turystów (KST) organizuje Narodowe Wejście na Krywań (w 2026 roku odbyło się 15 sierpnia).

Wejście: Najczęściej wychodzi się z Trzech Studniczek (Tri studničky, 1150 m). Szlak wspina się przez las i kosodrzewinę na rozdroże pod Krywaniem, a dalej terenem alpejskim przez Przełęcz Daxnera (Daxnerovo sedlo) i Mały Krywań na wierzchołek. Druga popularna trasa prowadzi ze Szczyrbskiego Jeziora obok Jamskiego Stawu. Przewyższenie z Trzech Studniczek wynosi prawie 1400 m, co czyni wejście wymagającą całodniową wycieczką.

Informacje techniczne: Wejście nie wymaga umiejętności wspinaczkowych, ale dobrej kondycji i orientacji w górach. Ostatnie odcinki są skaliste i eksponowane. Z Trzech Studniczek prowadzi szlak zielony, od rozdroża pod Krywaniem na szczyt niebieski; ze Szczyrbskiego Jeziora idzie się czerwonym do Jamskiego Stawu, a dalej niebieskim. Czas wejścia: 4–5 godzin, zejście: 3–4 godziny.

Najlepszy okres: Od czerwca do października, idealnie lipiec i sierpień. Od 1 listopada do 31 maja szlak jest zamknięty (sezonowe zamknięcie szlaków w TANAP-ie). Śledź prognozę pogody – na szczycie może wiać silny wiatr, a burze są częste.